Tổng quan bệnh Ù tai: Nguyên nhân và dấu hiệu của ù tai

Ù tai là triệu chứng mà ai cũng có thể gặp phải. Tình trạng này đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau, ù tai có thể là triệu chứng lành tính, tuy nhiên có thể là dấu hiệu của một bệnh lý nghiêm trọng tiềm ẩn, gây khó chịu trong sinh hoạt nếu gặp phải.

Tổng quan bệnh ù tai

Ù tai là triệu chứng thường gặp

Tác động của chứng ù tai thay đổi tùy từng cá nhân. Khoảng 25 % những người bị ù tai cho biết mức độ nghiêm trọng tăng dần theo thời gian. Chứng ù tai mãn tính khó có thể thuyên giảm hoàn toàn nhưng thường trở nên ít khó chịu hơn theo thời gian.

Các nghiên cứu chỉ ra rằng mức độ khuyết tật và tác động của chứng ù tai đến chất lượng cuộc sống không tương quan trực tiếp với âm lượng, loại ù tai hoặc thời gian bị ù tai. Tuy nhiên, các rối loạn tâm lý đồng thời có thể liên quan đến việc gia tăng tác động tiêu cực của bệnh. Tình trạng ù tai nặng lên cũng đã được chứng minh ở những bệnh nhân mất ngủ thường xuyên.

Sinh lý bệnh ù tai

Ù tai có thể phân loại thành khách quan hoặc chủ quan. Trong ù tai khách quan, bác sĩ có thể nghe thấy âm thanh, thường là bằng một ống nghe được đặt ở các vị trí khác nhau trên và xung quanh xương thái dương. Âm thanh, thường là một bên, thường được tạo ra trong các cấu trúc mạch máu nhưng cũng có thể được tạo ra bởi các cấu trúc cơ xương.

Ù tai chủ quan có thể một hoặc hai bên và khởi phát ở bất cứ đâu dọc theo con đường thính giác. Nguồn gốc của nó được cho là từ các mạng lưới thần kinh trong vỏ não thính giác phản ứng với sự thay đổi ở đầu vào thính giác.

Các lý thuyết gây bệnh hiện tại bao gồm: 

Mất đầu vào của ốc tai với hệ thống thính giác trung tâm

Phần lớn bệnh nhân bị ù tai là phản ứng trung tâm đối với tình trạng giảm thính lực hoặc thay đổi ở cấp độ ốc tai hoặc dây thần kinh ốc tai. Các mạng lưới thần kinh thường có mức độ kích thích thấp giờ đây phản ứng bất thường và bắt đầu hoạt động quá mức, tạo ra âm thanh cảm nhận được.

Mất các kết nối thần kinh ức chế

Vòng phản hồi thần kinh đã biết hoạt động để giúp điều chỉnh và củng cố trí nhớ thính giác ở vỏ não thính giác trung tâm. Sự gián đoạn đầu vào thính giác hoặc vòng phản hồi có thể dẫn đến việc tạo ra các liên kết thần kinh bất thường và mất khả năng ức chế các liên kết thần kinh bình thường.

Serotonin tăng cao là một giả thuyết về sinh lý bệnh ù tai

Sự bất thường về mức độ serotonin trong vỏ não thính giác gây ra sự kích thích thần kinh bất thường. Nồng độ serotonin trong huyết thanh tăng cao đã được tìm thấy ở nhiều bệnh nhân bị ù tai có dấu hiệu lo lắng và/hoặc trầm cảm, 

Ù tai là tình trạng như thế nào?

Ù tai là hiện tượng xuất hiện cảm giác có âm thanh ở gần đầu khi không có nguồn gốc bên ngoài. Nó có thể ở một hoặc cả hai tai, bên trong hoặc xung quanh đầu hoặc như một tiếng ồn khác biệt bên ngoài, có thể miêu tả bằng các từ như: ù ù, vo ve, chuông reo, tiếng rít, sóng biển, …

Ù tai có thể liên tục hoặc ngắt quãng. Mặc dù cả hai có thể có tác động đáng kể đến bệnh nhân. Chứng ù tai theo mạch đập gây lo ngại nhiều hơn về bệnh lý nghiêm trọng tiềm ẩn, mặc dù chứng ù tai không theo mạch đập cũng có thể liên quan đến bệnh lý có từ trước.

Sản phẩm Tebonin^® EGb 761 120mg điều trị ù tai

Bị chóng mặt là bệnh gì? Triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị chóng mặt

Nguyên nhân gây ù tai

Ù tai chủ quan

U cận hạch

Các u cận hạch ở đầu và cổ, u cận hạch màng nhĩ. Ù tai thường là một bên và tổn thương có thể nhìn thấy qua màng nhĩ dưới dạng một khối màu đỏ hoặc xanh hoặc có thể sờ thấy ở cổ.

Rối loạn thần kinh

Ù tai dạng mạch đập có nguồn gốc cơ bắp có thể do co thắt một hoặc cả hai cơ trong tai giữa (cơ căng màng nhĩ và cơ bàn đạp). Các cơ này được chi phối bởi các dây thần kinh sọ V và VII tương ứng…

Ù tai bắt nguồn từ hệ thống thính giác

 Hầu hết chứng ù tai là do mất thính giác thần kinh giác quan dẫn đến rối loạn chức năng trong hệ thống thính giác

Thuốc gây độc cho tai

Ù tai thường do thuốc gây độc cho tai như kháng sinh aminoglycoside, vancomycin, thuốc điều trị ung thư,… thường ảnh hưởng đến cả hai bên, gây ra các triệu chứng ở cả hai bên. 

Rối loạn tâm thần

Các rối loạn tâm thần như rối loạn dạng cơ thể, căng thẳng, lo âu, trầm cảm có thể gây ra triệu chứng ù tai kéo dài

Các nguyên nhân khác

Mất thính giác do nhiều nguyên nhân, bao gồm các biến cố đột quỵ, nhiễm trùng, chèn ép dây thần kinh, di truyền, mất thính lực bẩm sinh, hoặc tổn thương nội tiết hoặc chuyển hóa đối với hệ thống thính giác, có thể gây ù tai ở các mức độ khác nhau.

Ù tai khách quan 

Rối loạn mạch máu

Một số chứng ù tai mạch máu, chẳng hạn như tiếng vo ve tĩnh mạch và ù tai do mảng xơ vữa động mạch làm hẹp mạch máu gây ra tiếng thổi động mạch, có thể không có tiếng mạch đập. Ngoài ra còn có thể do các luồng Shunt trong dị dạng động tĩnh mạch. Nó có thể được các bác sĩ phát hiện bằng ống nghe khi thăm khám.

Rối loạn mạch máu là nguyên nhân thường gặp của ù tai

Co cơ bất thường

Tiếng lách cách hoặc nhịp đập nhanh hoặc không đều cũng có thể do rung giật cơ của các cơ khẩu cái bám vào lỗ vòi Eustachian. Rung giật cơ của các cơ vòm miệng thường gây ra bởi một bất thường thần kinh tiềm ẩn, chẳng hạn như bệnh đa xơ cứng, bệnh vi mạch ảnh hưởng đến thân não, hoặc bệnh thần kinh liên quan đến nguyên nhân chuyển hóa hoặc nhiễm độc.

Dấu hiệu của bệnh ù tai

Ù tai có nhịp đập rõ ràng, được mô tả là ào ạt, nước chảy hoặc vo ve thường có nguồn gốc từ mạch máu. Bệnh nhân thường mô tả sự gia tăng tần suất và cường độ ù tai khi tập thể dục. Những thay đổi về cường độ ù tai khi chuyển động đầu hoặc vị trí cơ thể (nằm xuống so với ngồi hoặc đứng) cũng gợi ý mạnh mẽ chứng ù tai do mạch máu.

Ù tai liên quan đến giật cơ của cơ khẩu cái hoặc cấu trúc tai giữa có thể xảy ra tự phát nhưng cũng có thể gợi ý bệnh lý thần kinh nghiêm trọng. 

Âm thanh the thé liên tục là loại ù tai được mô tả phổ biến nhất. Ù tai the thé thường là kết quả của mất thính giác do thần kinh ốc tai, có thể gợi ý chấn thương ốc tai. Thường thấy ở những bệnh nhân mắc bệnh Meniere, mặc dù nó cũng có thể là vô căn.

Ù tai liên quan đến chóng mặt và giảm thính lực (có thể xảy ra với chấn thương áp suất ở tai giữa hoặc tai trong) và với dịch trong tai giữa (viêm tai giữa) 

Cần phải làm gì nếu gặp tình trạng ù tai

Biện pháp phòng ngừa ù tai

• Tránh nơi nhiều tiếng ồn, giảm âm thanh: nhiều người có thói quen nghe nhạc, xem tivi với âm lượng lớn, điều này vô tình làm ảnh hưởng đến thính lực và dẫn đến 1 tình trạng ù tai kéo dài. Bên cạnh đó, nơi làm việc nhiều tiếng ồn ảnh hưởng không nhỏ đến thính giác, hay tránh xa nguồn phát thanh khi có thể.
• Để tai nghỉ ngơi: tìm một nơi yên tĩnh để đôi tai thư giãn sau thời gian làm việc vất vả là một cách hiệu quả để tránh ù tai
• Giữ vệ sinh tai sạch sẽ: tránh nhiễm trùng tai, viêm tai, tránh tổn thương màng nhĩ
• Tập thể dục: không chỉ có lợi với sức khỏe nói chung mà còn rất tốt cho thính giác. Tập luyện giúp máu được lưu thông tới tai tốt hơn, từ đó cải thiện chứng ù tai hiệu quả. Thiền là một trong những bài tập có hiệu quả tốt với những người bị ù tai.

 

• Dinh dưỡng: Việc bổ sung thêm vitamin A, E và C giúp bảo vệ các tế bào lông ở tai trong khỏi bị hư hại, góp phần phòng tránh ù tai hiệu quả. Các thực phẩm tốt cho người bị ù tai có thể kể tới như: Cá, rau xanh, hoa quả, các loại đậu, bí đỏ,…Ngoài ra uống nhiều nước là biện pháp hữu hiệu, duy trì dịch tai trong ổn định. Đừng quên tránh xa các chất kích thích như rượu, bia, cà phê,…

Những việc nên làm khi phát hiện bị ù tai

• Tránh xa nơi nhiều tiếng ồn khi có thể
• Hãy nói cho bác sĩ của bạn khi phải dùng các thuốc có tác dụng phụ ảnh hưởng đến thính lực. Tham khảo ý kiến từ bác sĩ chuyên khoa để có thể tìm ra nguyên nhân cũng như cách điều trị hiệu quả nhất.

    

Tebonin.vn | Tebonin EGb 761 120mg

Website : https://tebonin.vn/

Nội dung được bảo trợ : Chi hội dược nhà  thuốc TPHCM

Thông tin được bảo trợ bởi Chi Hội Dược Sĩ Nhà Thuốc thành phố Hồ Chí Minh

ThS. BS. Lê Thị Mỹ 

Khoa Nội – Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai